16 Ağustos 2018

Cihan ERSÖZ19 Mart 2018 , Pazartesi

Cihan ERSÖZ

Sobada yakılan bina kirişleri

   İnsani amaçlı yardımlar, istenen sonucu veriyor mu?
   Yoksa sivil toplum kuruluşlarının (STK) gündem oluşturmasına aracılık mı ediyor?
   Deprem gibi felaketler sonrasında veya savaş sonucu mültecilere yapılan yardımların nasıl yerine ulaştığını biliyor muyuz?
   1999 depremi sonrasında Ferizli deprem konutlarında yapıldığı iddia edilen yolsuzlukla ilgili Sakarya Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen bir davanın iddianamesini okumuştum. Temel kazılarında çıkan hafriyat Gölkent ve Karasu’ya taşınmış gibi gösterilerek haksız kazanç elde edilmişti.
   Bilirkişi raporunda akıl almaz soygun bir örnekle açıklanıyordu. Yanlış hatırlamıyorsan taşınan malzemenin, üç futbol sahası büyüklüğündeki araziye 35 metre yüksekliğinde istiflenmiş hafriyata eşit olduğu belirtilmişti.
   O yargılama nasıl sonuçlandı bilmiyorum.
   Felaketten haksız kazanç elde etmek veya yardımları STK’ların gündem oluşturmasının aracı olarak kullanmak sadece bize özgü bir durum değil.
   Daron Acemoğlu ile James A. Robınson’un ‘Ulusların Düşüşü’ isimli kitabında yer alan ilginç bir örnek var.
   11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarının ardından ABD Afganistan’daki Taliban rejimini devirdi.  Ardından uluslararası toplum Afganistan’a yardım kararı aldı.
   Kısa sürede çok sayıda yardım görevlisi özel jetlerle başkent Kabil’e akın etti.
   Afganistan’da altyapıya, okullara; demokrasinin yeniden kurulması ve düzenin yeniden tesisi için oluşturulacak kurumlara para gerekiyordu. Ve milyar dolarlar yoldaydı!
   Çok sonraları görüldü ki, durum beklendiği gibi gelişmedi. Altyapının büyük bir kısmı harap halde kaldı. Paranın bir bölümü BM ve diğer uluslararası kuruluş yetkililerinin gelip gitmesi için bir havayolu şirketinin hizmete sokulmasına harcandı.
   Yardımların dağıtımı için şoförlere ve tercümanlar tutuldu. Afgan okullarının İngilizce bilen öğretmenleri, yardım heyetlerine şoförlük ve rehberlik ettiler. Bunlara gereğinden kat be kat fazla maaşlar ödendi.
   Orta Afganistan’da yaşayan köylüler bir radyo anonsunda bölgelerindeki barınakların yenileneceğini öğrendiler ve çok sevindiler.
   Nitekim mücahitlerin eski komutanı İsmail Han’ın kamyonlarına yüklenen koca koca ahşap kirişler geldi gelmesine de kimse bunların ne işe yaradığını bilemedi. Çünkü kiriş dışında malzeme yoktu. Sonuçta köylülerin yakacak oduna ihtiyaçları vardı ve çaresiz öyle de kullandılar! Kamyonlara ödenen paralar havaya gitti!
   Söz verilen yardımın yüzde 20’si Cenevre’deki BM genel merkezinin masrafları olarak alınmıştı. Geri kalan meblağ taşeron bir STK’ya verilmiş, Brüksel’deki kendi genel merkezinin masrafları için bir yüzde 20’de o almıştı; bu böylece üç kez daha tekrar etmiş ve taraflar her seferinde kalan meblağın yaklaşık yüzde 20’sini uçup gitmişti!
   Sonuçta pek çok yardımın yalnızca yüzde 10’luk diliminin veya en çok yüzde 20’sinin hedefine ulaştığı belirlendi.
   Yardım paralarını hortumlamakla suçlanan BM ile yerel yetkililer hakkında açılan düzinelerce yolsuzluk soruşturması hala sürmekte…
   Yardım elbette olmalı ve olacak.
   Ancak bu sırf STK’ların gündem yaratmak gayretlerine alet mi edilmeli?
   Örneğin, Ferizli’den satın alınan unların TIR’la Afrin’e gönderilmesindeki mantığı anlamak zor. Afrin sınırında un mu yok? Binlerce kilometre yol için TIR’ın harcadığı mazotun bedelini yardım miktarına eklemek daha mantıklı değil mi?
   Düşene ve yoksula yardıma evet. Ama bu işin kabul edilebilir mantıklı bir yöntemi olmalı.


Bu yazı toplam 1 defa okundu.
UYARI: Sitemizde yayınlanan yazarlara ait yazılar, yazarların görüşüdür ve yazarları sorumludur. SAKARYA YENİHABER GAZETESİ sorumlu değildir. Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Yorumda yasal sorumluluk yorum yapan kişiye aittir ve SAKARYA YENİHABER GAZETESİ sorumlu değildir. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında yorum gönderen muhataplarına dava açılabilmektedir. Yorum şikayet konusu olduğunda ,yazılı talep halinde adli makamlara bu yorumların IP adresleri verilmektedir.

Arşivde Tarihe Göre Arama Yap

Arşivde Ara


 

 


 

 



 



Site İçi Arama


 

 

 

 

 

 

Anket Sorusu Diğer Anketler

MİLLETVEKİLLERİNDEN EN ÇOK HANGİSİNİN PERFORMANSINDAN MEMNUNSUNUZ?

PUAN DURUMU


altın


SAKARYADA HALI YIKAMA Sakarya'da Kiralık VinçSakarya OtelleriSakarya OtelSAKARYA HALI YIKAMASAKARYA DÜĞÜN SALONLARI