Tarihte bugün: 4 Eylül - İbrahim Ethem Akıncı

Fazlı Köksal; gazetemiz için hazırladığı Tarihte Bugün köşesinde 4 Eylül'de yaşanan dikkat çeken olayları aktardı.

Tarihte bugün: 4 Eylül - İbrahim Ethem Akıncı

4 Eylül

1063 - Tuğrul Bey Rey’de vefat etti
1090 – Alamut Kalesini ele geçiren Hasan Sabbâh burasını Bâtınî karargâhı haline getirdi
1901 – Şair ve oyun yazarı Ahmet Kutsi Tecer doğdu.
1919 – Sivas Kongresi Mustafa Kemal’in açış konuşması ile başladı…
1920 - TBMM Hükümeti'nin ilk Roma temsilcisi Cami Bey, görev yerine gitmek üzere Ankara'dan ayrıldı.
1920 - Yunan kuvvetleri Gediz'i ele geçirdiler
1921 - Bazı Yunan birlikleri yoğun bir top atışıyla saldırıya geçtiler. Göğüs göğüse süngü savaşları yapıldı. Yunanlılar, Polatlı'nın Güneydoğusundaki Eski Polatlı sırtlarını işgal ettiler. Birkaç kilometrelik arazi kazanan Yunanlılar, Tfırk Mevzilerine 100-150 metre kadar sokuldularsa da 600 ölü vererek çekilmek zorunda kaldılar.
 1921 - Yunan ordusunda görev alan Türkiyeli Rumlar İstiklal Mahkemelerinde yargılanıyor.
1922 - Türk orduları İzmir yolunda. Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa, günlük emrinde hedefin İzmir’in tahrip edilmeden zapt edilmesi, düşman birliklerini bütün malzemesiyle ele geçirilmesi, düşmanın İzmir Limanı'na yığılmış ulaştırma ve savaş gemilerinin de zapt veya imha edilmesi olduğunu bildirdi. Yunanlılar Alaşehir'i yaktılar. Bigadiç, Buldan, Söğüt, Alaşehir, Kula, Bozöyük kurtarıldı. Denizli ve Nazilli kurtarıldı.
Yunan hastane gemisi, yaralılarla dolu olarak İzmir Limanı'ndan ayrıldı
Akıncı Müfrezeleri Komutanı İbrahim Etem Bey; Simav, Demirci, Gördes, Selendi halkına bir bildiri yayımlayarak ordu gelinceye kadar kasabada geçici birer halk yönetimi kurulmasını, düşmana hizmet edenlerin tutuklanmasını emretti. Sındırgı'da düşman lehine hareket etmiş iki hoca ve bir serserinin başına "Ben vatan ve millet hainiyim. Bu cezaya layığım. İbret alın" yazılı karton külahlar giydirildi ve çıplak eşeklere bindirilerek davul ve tellallarla çarşı içinde dolaştırıldılar. Kurulan bir millet mahkemesinde herkes bunlar hakkında görüşünü söyledi. Eşraftan bazılarının, bunların zafer şerefine affedilmesi görüşüne halk da katıldı. Her biri bir akıncı giydirmek ve imanlarını yenilemek şartıyla affedildiler.
1935 - İstanbul telefon şirketi, Hükûmet adına işletilmeye başlandı.
1936 - Birleşik Krallık Hükümdarı VIII. Edward, İstanbul'da Atatürk'ü ziyaret etti.
1939 - Tüm gıda maddelerine ihraç yasağı kondu.
1956 - Depolama aygıtı olarak manyetik disk kullanan ilk ticari bilgisayar olan "IBM RAMAC 305" tanıtıldı.
1970 - Erdal İnönü, Ortadoğu Teknik Üniversitesi Rektörü oldu.
1972 – Cumhuriyetçi Güven Partisi kuruldu
1990- Eski Müftü yazar ve fikir adamı Turan Dursun öldürüldü.
1991 - Halkın Emek Partisi (HEP), Sosyal demokrat Halkçı Parti (SHP) ile anlaşarak seçimlerde iş birliği kararı aldı.
1996 - Abdi İpekçi cinayetinin sanıklarından Oral Çelik, İsviçre tarafından Türkiye'ye iade edildi. Çelik, 16 Eylül'de 17 yıl aradan sonra çıkarıldığı Mahkemece tutuklandı.
1998 - Google, Stanford'da doktora yapan iki öğrenci; Larry Page ve Sergey Brin tarafından kuruldu.
2008 - Emekli Tümgeneral Osman Pamukoğlu önderliğinde, Hak ve Eşitlik Partisi kuruldu.
2019- Dünya ve Olimpiyat Şampiyonu güreşçi Tevfik Kış öldü.

Günün Portresi
İstiklal Savaşının Akıncı Kaymakamı İbrahim Ethem Akıncı

Kaymakam İbrahim Ethem Bey, Osmanlı Devleti'nin iskan politikasıyla Rumeli'ye yerleştirilmiş asker ve çiftçi kökenli "Tüfenkçizade" lakabıyla anılan bir ailenin çocuğu olarak 1889 yılında Selanik'te dünyaya geldi. İlkokul, ortaokul ve liseyi Bulgaristan'da okuyan İbrahim Ethem, Selanik Öğretmen Okulunda tarih ve hat öğretmeni olarak görev yaptı. 1912 yılında Selanik Hukuk Fakültesini bitiren İbrahim Ethem, 31 Mart İsyanında, gönüllü asker olarak Hareket Ordusu'na katıldı.
Balkan Savaşlarından sonra ailesiyle Anadolu'ya göç eden İbrahim Ethem bey ailesiyle birlikte, Balıkesir'in Kocapınar köyüne yerleşti. Balıkesir’de Bucak Müdürlüğü, öğretmenlik ve 1918-1920 yılları arasında da serbest avukatlık yapan İbrahim Ethem bey, 20 Kasım 1920 tarihinde Demirci Kaymakamlığına atandı.
İbrahim Ethem Akıncı, Demirci'de görev yaptığı 2 yıl boyunca rutin devlet görevinin yanı sıra bölgedeki düşman askerine karşı amansız mücadele örneği gösterdi. Kurduğu Demirci Akıncıları Teşkilatının komutanlığını yapan İbrahim Ethem, Ege Bölgesi'ni işgal eden Yunanları, Demirci başta olmak üzere, Gördes ve Sındırgı hattında bozguna uğrattı.
Dönemin ünlü efeleri Parti Pehlivan ve Usturumcalı Halil Efe ile bunların emrindeki zeybekleri disiplin altına alarak Demirci Akıncıları'na katan Kaymakam İbrahim Ethem, bölgede 1,5 yıl boyunca düşmanla mücadele etti. Kaymakam Ethem, Yunan askerlerinin pek çok köyü ve kasabayı yağmalamasına mani oldu. İşgalcilere ağır kayıplar verdirterek Yunan ordusunun takviye ve ikmalini de önledi, Sakarya Meydan Muharebesi ve Büyük Taarruz'un kazanılmasına önemli katkı sağladı.
İbrahim Ethem, zaferin kazanılmasının ardından Demirci Kaymakamlığı görevine döndü. Daha sonra Balıkesir Ayvalık Kaymakamlığına atanan İbrahim Ethem, Demirci halkının bu tayine itirazı ve Kaymakamlarının ayrılmasına gösterdikleri tepki üzerine 1922'de yeniden bu ilçeye kaymakam olarak atandı. 7 Kasım 1923 tarihinde tekrar Ayvalık Kaymakamlığı’na atandı. 23 Mart 1924 kadar yönettiği bu görevinde mübadil göçmenlerin yerleştirilmesi, Ayvalık’ın yenilenmesi için çalışmış, imar, iskan, belediye hizmetlerini ıslah etmiştir.
TBMM tarafından 23 Nisan 1924 tarihinde kırmızı şeritli İstiklal Madalyası verilen İbrahim Ethem Bey'in madalya beratı, 16 Aralık 1924 tarihinde bizzat Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından imzalandı.
İbrahim Ethem Akıncı'nın düşmana karşı verdiği amansız mücadeleyi anlatan Akıncılar döneminin günlükleri Genelkurmay Başkanlığı ve Türk Tarih Kurumunca "Demirci Akıncıları" adıyla yayımlandı.
Fransızca, Bulgarca, Rumca ve Arapça da bilen İbrahim Ethem Bey, Kula ilçesinde kaymakamlık görevinden sonra  1928-1931 yılları arasında Ağrı, 1931 yılında Samsun, 1931-1933 yılları arasında Balıkesir, 1933-1939 yılları arasında Malatya, 1939-1949 yılları arasında Muğla Valisi olarak görev yaptı. Bu görevleri sırasında da çok önemli işlere imza attan Akıncı 1949 yılında emekli oldu.  Emekli olunca Sındırgı’ya yerleşti 1950 seçimlerinde bağımsız olarak Balıkesir Milletvekilliği adaylığı için başvuruda bulundu. Seçimden 3 gün önce kalp krizi neticesinde 11 Mayıs 1950’de vefat etti. Cenazesi Balıkesir’in Sındırgı ilçesine defnedildi. 
 

Sakarya Yenihaber

banner3
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER